
Toen PSV de 'machthebbers' uit het Westen afloste
In de rubriek VI-Tijdmachine brengen we met regelmaat nieuwe verhalen over toen, en elke dag van het weekeinde herplaatsen we een artikelen uit ons rijke archief. Deze keer gaan we terug naar het seizoen 1974/75, toen PSV een einde maakte aan de heerschappij van Ajax en Feyenoord.
PSV kan deze zondag alweer voor de 27ste keer kampioen worden, als het zelf wint bij Telstar en als Feyenoord verliest van Ajax. Anno 1974 stonden de Eindhovenaren nog maar op vier landstitels. PSV verloor sinds het kampioenschap van 1963 de aansluiting met Feyenoord en Ajax, die heersten over Nederland en, later, Europa.
In 1974 hangt er verandering in de lucht, zo voelt VI's Joop Niezen al in de zomer. Het PSV van trainer Kees Rijvers oogt stabiel en zou met spelers als Ralf Edström, Willy van der Kuijlen, Willy en René van der Kerkhof en Jan van Beveren weleens kunnen profiteren van een mogelijk verval bij de Randstad-topclubs.
'Eerder heeft deze krant betoogd dat PSV het komende seizoen de vrolijke vruchten gaat plukken van de relatief lichte WK-belasting die haar prominente spelers hebben moeten verstouwen van 13 juni tot 7 juli', schrijft Niezen vlak voor de seizoenstart. 'Dit alles dan vergeleken met de voornaamste concurrentie: Feyenoord en Ajax, die beide handenvol internationals de zomervakantie dravend zagen vullen. We zien het nog steeds gebeuren. PSV blijkt in absolute zin sterker geworden. Dat moet voldoende zijn voor reële titelaspiraties.'
Niezen ziet bescheiden sterren rondlopen in Eindhoven, die openstaan voor de tips van Rijvers. 'Zelfs vedetten als Edström en Van der Kuijlen (en ook Van Beveren) blijken gevoelig voor het gevinger van Rijvers. Ze domineren in PSV, maar stijgen qua sociaal gedrag niet boven het collectief uit. Precies zoals Rijvers dat wil. Hij zegt: "Ik vind het levensgevaarlijk als dat zou gebeuren. Je wordt dan afhankelijk van je vedetten omdat ze de voeling met de ploeg gaan missen. Ze gaan andere belangen dienen. En ze tolereren de aspiraties van andere spelers niet meer. Op het technisch-tactisch vlak zie je dat ook. Vroeger zag je veel spelers die zich handhaafden door te schuiven, door geen initiatieven te ontplooien. Ze hielden slechts de bal in de ploeg. Voor een vedette is dat onaanvaardbaar, maar op het WK hebben we in de finale kunnen zien hoe kwetsbaar je wordt als die ene vedette de verantwoordelijkheid ontloopt. Dan gaat alles mis. Nog gevaarlijker wordt het als je vedetten mede de opstelling gaan bepalen".' Rijvers zegt niet dat dat met Johan Cruijff het geval geweest is in West-Duitsland, maar hij wil wel kwijt 'dat Cruijff altijd nogal invloedrijk is geweest'.
© VIRijvers legt de lat heel hoog, hoewel de concurrentie er mag zijn en PSV al ruim tien jaar wacht op een kampioenschap. 'Blijven we bespaard van blessures dan gaan we meedoen voor de titel. Bij dat streven zal het Europese bekertoernooi onherroepelijk een hinderpaal zijn, maar dat is onvermijdelijk. Ook trouwens dat mijn spelers betrokken zullen blijven bij het Nederlands elftal. Bondscoach Knobel heeft met een groep PSV-spelers gesproken. Ik heb niet naar de inhoud van dat gesprek gevraagd, maar ik heb Knobel wel gezegd dat er geen nieuwe wegwerpsituatie mag ontstaan. Nederland moet zich na deze WK-finale gaan waarmaken in de wereld. Het buitenland zal niet begrijpen als dat ineens met een totaal andere selectie zou gebeuren. Daarom moet Knobel volgens mij in eerste instantie met dezelfde mensen doorgaan. Zelfs met dezelfde keeper.'