Max Huiberts deelt succesrecept van AZ: 'Van Gaal zou het op deze manier doen'

In hoeverre geldt AZ dit seizoen, met het grote aandeel van zelfopgeleide spelers, als voordbeeldclub in Nederland?

‘Dat moeten anderen maar beoordelen. Voor ons is een voortdurende doorstroom vanuit de jeugd in elk geval het ideale plaatje. Maar we moeten realistisch zijn, het kan niet ieder jaar op deze manier. We hebben nu een prachtige lichting. Kijk naar de elftalfoto van Jong AZ vorig seizoen en je ziet vier spelers staan die nu in het eerste spelen: Guus Til, Teun Koopmeiners, Thomas Ouwejan en Pantelis Hatzidiakos. En dan reken ik de zwaar geblesseerde Calvin Stengs en de regelmatig invallende Jeremy Helmer en Owen Wijndal nog niet eens mee. Zo groot en goed kan het aanbod niet ieder jaar zijn. Het mooie van de huidige situatie is dat deze spelers kwalitatief zó goed zijn, dat ze amper aanpassingstijd nodig hebben gehad.’

Hoe wapent AZ zich tegen de interesse die voor dergelijke talenten zal gaan losbarsten?

‘De goede naam van onze opleiding begint gevolgen te krijgen: niet alleen de Nederlandse topclubs, ook buitenlandse clubs weten ons nu te vinden. Om ze bij AZ te houden, richten we ons op zowel de speler zelf als zijn hele entourage. We maken ze duidelijk waarom het voor hun ontwikkeling goed is een tijd bij AZ te blijven. We maken ouders en zaakwaarnemers onderdeel van het hele plan. Wij kunnen spelers geen gouden bergen beloven, financieel kunnen we niet op tegen Ajax, Feyenoord en PSV. Niet bij eerste-elftalspelers en niet bij jeugdspelers. Dus richten we ons op sportieve argumenten. Het niveau van onze opleiding, de grote kans op speeltijd, de professionele begeleiding, het jaarlijkse streven Europees voetbal te spelen, dat soort zaken. Tot nu toe werkt dat aardig. Cruciaal daarin is dat je je woorden waarmaakt en de afspraken nakomt. Wij doen wat we zeggen.’

Is die mentale stabiliteit bij talenten onderdeel van jullie scouting?

‘Absoluut. We kijken heel goed naar karakter, achtergrond en persoonlijkheid van talenten. Je hebt ongeduldige jeugdspelers, bij wie de ouders en zaakwaarnemer een financiële klapper vooropstaat. Daar kunnen wij niet veel mee. Onze scouts bekijken ook trainingen, dat levert vaak méér inzichten op over het karakter van een speler dan wedstrijden. Voorbeeld: een talentvolle speler die verdedigend weinig werk verzet zou je meteen kunnen wegstrepen. Maar wat is de reden? Heeft hij de fysieke inhoud niet, kan hij het mentaal niet opbrengen of hoeft hij het niet te doen van zijn trainer? Op trainingen kun je dat soort dingen goed beoordelen.’

Louis van Gaal heeft de opleiding van AZ afgelopen zomer doorgelicht en noemde het ‘ongelooflijk indrukwekkend’ wat hij zag. Heeft hij ook nog verbeterpunten aangedragen?

‘De eerste zin van Louis tijdens de evaluatie was, dat hij eigenlijk niet zo veel had aan te merken op onze werkwijze. Dat was een prachtig compliment. Van Gaal is een kritische vakman, die nooit zal schromen de vinger op de zere plek te leggen. Als zo iemand geen kritiekpunten is tegengekomen tijdens drie dagen intensief meelopen, is dat natuurlijk zeer positief. Louis zei letterlijk: “Als ik nu een opleiding zou moeten neerzetten, zou ik het op jullie manier doen”. Hij prees onze visie, de structuur, de mensen en de opleidingsprogramma’s. Hij voegde er nog wel aan toe dat we niet moeten doorslaan in de innovaties die we doorvoeren. Onze huidige werkwijze is goed, dat moeten we volgens Louis verder gaan finetunen en verdiepen. En hij benadrukte hoe belangrijk veeleisendheid is. We eisen bij AZ iedere dag het maximale van elkaar. Die benadering is ook altijd typerend geweest voor de werkwijze van Van Gaal zelf. Naast Louis hadden we ook een hoge functionaris uit het leger uitgenodigd, die opleidingen bij de commando’s verzorgt. Weerbaarheid kweken vinden we belangrijk bij AZ en deze man heeft daar volop ervaring mee. We staan zeer open voor invloeden van buitenaf, uit andere sporten en disciplines. Zo blijven we zoeken naar een steeds hoger niveau van opleiden.’