De Klassieker in statistieken
Achtergrond

De Klassieker in stats: bijzondere clashes door de jaren heen

PRAAT MEE!
Journalist VI

Zondagmiddag om half drie staan Ajax en Feyenoord voor de 200ste keer tegenover elkaar in een officieel duel. Ter ere van die mijlpaal blikken we terug op zestien markante edities van De Klassieker.

Dit verhaal is afkomstig uit het VI-weekblad.

1: Eerste editie is een Klassieker

De eerste editie van De Klassieker vindt plaats op 9 oktober 1921 in Rotterdam. Ajax wint het duel met 3-2, maar zo’n drie weken later wordt de uitslag aangepast. Discussiepunt is de openingstreffer van Ajacied Theo Brokmann. Zijn afstandsschot belandt via de lat op de keeper, waarna scheidsrechter Boas oordeelt dat de bal volledig over de lijn is geweest. Feyenoord betwist dat fel en gaat na afloop in beroep. De protestcommissie stelt de Rotterdammers enkele weken later in het gelijk en schrapt de goal. Daardoor eindigt de eerste ontmoeting tussen Feyenoord en Ajax officieel in 2-2 en gaat niet Brokmann maar Frans Rutte (Ajax) de boeken in als eerste doelpuntenmaker in De Klassieker.

Boze brief na de eerste editie in 1921

Daags na de eerste editie van De Klassieker verschijnt in het Rotterdamsch Nieuwsblad een ingezonden brief, waarin een Rotterdammer zijn ongenoegen uit over het geloei en gefluit van de Feijenoord-aanhang:

[…] hier laat ik mijn op- en aanmerking volgen, in het belang van „Feijenoord” en van het voetbalspel in het algemeen: de houding van Feijenoord’s aanhang is allesbehalve gelijk aan die van de toeschouwer van de andere 1ste klas wedstrijden. Ik heb hier niet op het oog de „jongenstribune” op de lange zijde, maar speciaal de toeschouwers op de „overdekte”. Hun geloei en gefluit en voortdurend geklap, op die oogenblikken waar hoegenaamd geen sprake was van run-spel, onjuiste beoordeeling van den scheidsrechter, of bijzondere prestatie van een Feijenoord-speler, getuigt van een club-chauvinisme, dat wars is van elke sportieve opvatting, nog daargelaten de grove onwelwillendheid tegenover de gasten. Onder een sportieve opvatting is allereerst te verstaan, een objectieve beoordeeling en waardeering van het spel, van beide partijen.

Hopende dat één en ander door de betreffenden ter harte genomen zal worden in het belang van de voetbalsport:

Hoogachtend:

G. J. T.

R’dam

43, 44, 45 & 46: Vier duels in vier weken

In de zomer van 1960 staan Ajax en Feyenoord vier keer tegenover elkaar in amper vier weken, en aan al die edities kleeft een verhaal. Op de slotdag van de competitie winnen de Rotterdammers met 3-0 van Ajax, waardoor beide ploegen op 50 punten eindigen. Vier dagen later volgt een beslissingswedstrijd op neutraal terrein om de landstitel. In het Olympisch Stadion in Amsterdam (!) kroont Ajax zich met een overtuigende 5-1 zege tot kampioen. Maar daarmee is het seizoen nog niet klaar. Voor het Europa Cup I-ticket organiseert de KNVB een minicompetitie, waarbij ook nummer drie PSV mag aansluiten. Feyenoord wint die play-offs, mede dankzij twee zeges op Ajax, maar het blijkt allemaal vergeefse moeite. De UEFA erkent de extra competitie niet en dus is het gewoon Ajax, als officiële kampioen, dat zich een seizoen later meldt in de Europa Cup I.

64: Mist kost Swart een goal

Sjaak Swart staat stijf bovenaan op de topscorerslijst van De Klassieker en die voorsprong had zelfs nog groter kunnen zijn. In januari 1968 treffen Ajax en Feyenoord elkaar in het Olympisch Stadion, waar de mist dik boven het veld hangt. Na een half uur is het 1-1 door treffers van Paja Samardzic en Swart, wanneer scheidsrechter Sjef Dorpmans het duel afblaast. De wedstrijd wordt in maart volledig overgespeeld en dus gaat er een streep door de goals. In de herkansing wint Ajax met 1-0 dankzij Ruud Suurendonk, die naast zijn deeltijdbaan als voetballer ook op de afdeling inspectie en propaganda werkt van het Algemeen Handelsblad. Die Amsterdamse krant kopt de volgende dag trots: ‘Handelsblad-employé Ruud Suurendonk versloeg Feijenoord’.

127 & 129: Twee gouden edities

In 1995 wordt De Klassieker tot twee keer toe beslist door een Golden Goal. Eerst is Mike Obiku de grote held wanneer hij Feyenoord ten koste van Ajax naar de halve finale van de KNVB-beker schiet. De Rotterdammers winnen dat seizoen de beker en treffen daardoor landskampioen Ajax in augustus opnieuw, nu in de strijd om de Super Cup. Ook in dat duel valt de beslissing via sudden death. Patrick Kluivert benut in de verlenging een strafschop en bezorgt zo Ajax de overwinning met een gouden doelpunt.

18, 81, 98 & 138: Recordzege voor Ajax

De onderlinge balans valt uit in het voordeel van Ajax, met 94 zeges voor de Amsterdammers tegenover 59 overwinningen voor Feyenoord. Viermaal wint Ajax met liefst zes doelpunten verschil van de aartsrivaal. De laatste keer is in mei 1999. De ploeg van Jan Wouters is dan extra gemotiveerd, omdat Feyenoord een week eerder landskampioen is geworden en vol trots naar de Arena afreist. Bij rust staat het nog 1-0, maar na de pauze profiteert Ajax van de Rotterdamse champagnebenen en loopt het uit naar 6-0.

Ajax

Gelijk

Feyenoord

94 zeges

46 remises

59 zeges

Ondersteunend beeld bij het artikel© Voetbal International

47: Doelpuntenfestijn in De Kuip

De meest doelpuntrijke Klassieker is tegelijkertijd de meest doelpuntrijke wedstrijd ooit in de Eredivisie. In augustus 1960 krijgt het publiek in De Kuip zowel voor als na rust zeven doelpunten voorgeschoteld. Feyenoord wint met 9-5, mede dankzij een hattrick van Henk Schouten. Ook Cor van der Gijp (2 goals), Henk Groot (2 goals) en Sjaak Swart (1 goal) scoren die middag. Mede dankzij die treffers staat het drietal hoog op de topscorerslijst van De Klassieker.

Eeuwige topscorers De Klassieker

Speler

Doelpunten

Sjaak Swart

18

Cor van der Gijp

14

Piet van Reenen

13

Jari Litmanen

12

Ruud Geels

11

Henk Groot

11

Klaas-Jan Huntelaar

10

Jaap Barendregt

9

Marco van Basten

9

Johan Cruijff

9

87 & 177: Slechts twee duels zonder goals

In totaal zijn er 723 doelpunten gemaakt in De Klassieker, een gemiddelde van 3,6 per wedstrijd. Slechts twee van de voorgaande 199 ontmoetingen eindigen zonder goals. In oktober 1978 houden Piet Schrijvers (Ajax) en Eddy Treijtel (Feyenoord) hun doel schoon tijdens een Eredivisie-duel in Amsterdam. In januari 2015 gebeurt dat opnieuw. Jasper Cillessen en Kenneth Vermeer zorgen ervoor dat het 0-0 blijft in De Arena.

Doelpunten

Ajax

Feyenoord

415

308

197: Recordzege voor Feyenoord

Na een eerdere 4-0 zege in de Johan Cruijff Arena, veegt Feyenoord in april 2024 voor eigen publiek de aartsrivaal opnieuw compleet van de mat. In een historisch duel wint de ploeg van Arne Slot met liefst 6-0. Die uitslag is allerminst geflatteerd, want met een kansenverhouding van 30-1 had de marge nog groter kunnen uitvallen. Over beide ontmoetingen opgeteld is Feyenoord dat seizoen met 10-0 overduidelijk de bovenliggende partij. Nooit eerder was het krachtsverschil tussen beide clubs binnen één seizoen zo groot.

Ondersteunend beeld bij het artikel© Pro Shots

Bonus: Zeven vriendschappelijke duels

Naast de 199 competitieve duels spelen Ajax en Feyenoord tussen 1935 en 1955 ook zeven vriendschappelijke wedstrijden, waaronder één op 5 mei 1951 op Sportpark Nadorst in Middelburg. De twee ploegen reizen op Bevrijdingsdag in één bus naar Zeeland om daar – zo omschrijft dagblad Het Vrije Volk – ‘de Zeeuwse bevolking in een propaganda-wedstrijd kennis te laten maken met het Westelijke eersteklassevoetbal’. Het duel eindigt in 2-2 en de opbrengst gaat naar Stichting 1940-1945 en een speeltuin in Middelburg.

Competitie

Ontmoetingen

Eredivisie

137

Eerste Klasse (West)

22

KNVB Beker

18

Kampioenscompetitie

12

Johan Cruijff Schaal

4

Play-offs Europees voetbal

4

Beslissingsduel Eredivisie

1

Intertoto Cup

1

Totaal

199