'Het cliché dat Louis van Gaal heet'

Vooral voor de chef-montage is een reportage over Van Gaal een abc'tje. Het begin spreekt voor zich: de actuele aanleiding, meestal zijn laatste woede-uitbarsting. Daarna wordt het blik met klassieke tirades opengetrokken. Te beginnen met 'Ben ik nou degene die zo slim is of ben jij nou zo dom?' Dramatisch muziekje eronder, een close-up van zijn rood aangelopen hoofd, het liefst even in slowmotion ook en op naar de volgende dijenkletser: Van Gaal briesend in een taal die in de verte op Spaans lijkt. 'Siempre negativa', die scène dus, vanuit Barcelona. Dan komt doorgaans zijn pathetische afscheidsrede als bondscoach langs, zien we hem tekeer gaan op een willekeurig trainingsveld, wordt de welbekende karatetrap langs de zijlijn tijdens de Champions League-finale met Ajax in Wenen er nog even tussen gemonteerd en voilá, het fundament voor een intelligent bedoeld item is gelegd.

Vorige week bakte Eén Vandaag alle oude kliekjes nog maar eens op. Uiteraard kwam Ruud Bröring aan het woord, een verdienstelijk amateurtrainer die in dit soort reportages steevast wordt aangekondigd als kaartvriend van Van Gaal. Ruud mag dan zeggen dat Louis het kaartspel zeer fanatiek beoefent en een fijne vriend is die niet tegen onrecht kan. Vervolgens mocht een psychiater Van Gaal op basis van het rijtje clichébeelden op zijn sofa leggen. Dat trucje hadden we ook al vaker gezien. De zielenknijper van dienst constateerde in Eén Vandaag wat iedereen al jaren weet; dat Van Gaal snakt naar erkenning en dat hij één waarheid kent, die van hemzelf. Item rond, punt gemaakt.

Tien jaar geleden beschreef Edwin Winkels, een in Barcelona werkzame Nederlandse journalist, in Hard Gras met welke insteek het programma Netwerk een reportage aan Van Gaal wilde wijden. De toenmalige trainer van Barcelona lag onder vuur in Catalonië en dat kwam Netwerk goed van pas. Winkels werd door tv-verslaggever Cees Overgouw ingeschakeld als tussenpersoon en laatstgenoemde legde hem uit wat zijn chef Fons de Poel voor ogen had. 'Fons ruikt shit en bloed en wil dat graag hebben. Nou maar hopen dat Barcelona verliest.'

Zo gaat dat dus, bij hoog aangeschreven actualiteitenprogramma's. Van Gaal maakt het er zelf naar dat hij door media uit alle windrichtingen wordt opgejaagd, maar zijn verontwaardiging over de wijze waarop dat gebeurt valt te begrijpen. Het blijft alleen een raadsel dat hij steeds in dezelfde valkuilen stapt. Dat belooft wat, als hij straks daadwerkelijk met de Duitse pers van doen krijgt.

Nadat Slaven Bilic onlangs zijn contract als bondscoach van Kroatië met twee jaar verlengde, verlegde Hamburger SV de aandacht naar Van Gaal als mogelijke opvolger van Huub Stevens. De Duitse tv-zender ZDF slingerde het bericht nog tijdens de competitiewedstrijd tussen VfB Stuttgart en HSV de ether in en sindsdien is Noord-Duitsland in rep en roer.

Van Gaal zou er met zijn op discipline gestoelde werkwijze goed passen, zoveel is zeker. En aanblijven bij AZ zou, na alles wat er onlangs in Alkmaar gebeurd is, zijn geloofwaardigheid in Nederland ernstig schaden. Dus kan Van Gaal zich de komende tijd vast gaan verdiepen in de manier waarop de Duitse media hun werk doen. Ze schijnen de parade van tv-uitbarstingen al bij hun Hilversumse vakbroeders te hebben opgevraagd.

Simon Zwartkruis