Het wordt wederom een boeiend voetbalseizoen

12/07/2011 08:00

Terwijl de Tour de France nog dominant aanwezig is in de media, verheug ik me al op het nieuwe voetbalseizoen. Mijn 45ste seizoen in het betaald voetbal. De tijd is omgevlogen en het was een bijzonder boeiende periode, want in de voetballerij gebeuren dagelijks verrassende dingen.

Die zwoele zomerdag in 1966 herinner ik me nog als de dag van gisteren. Die dag begon ik als contractspeler bij Go Ahead, doordat dr. Frantisek Fadrhonc en Joop Brand zich waarschijnlijk ietwat hadden verkeken op mijn kwaliteiten. Onlangs was ik in Deventer, toen ben ik even rond De Adelaarshorst en het Jeugdinternaat aan de Brinkgreverweg gelopen en parkeerde ik mijn auto weer in de Vetkampstraat.

De tijd heeft er stilgestaan, dat is geen goed teken, maar de gedateerde romantiek in Deventer spreekt me wel aan. De omgeving van De Adelaarshorst is een uniek openluchtmuseum. In Engeland tref je een dergelijke voetbalsfeer nog aan bij kleine clubs in de lagere divisies.

In Nederland kun je alleen in Deventer nog de klassieke voetbalsfeer uit vervlogen tijden opsnuiven. Midden jaren twintig werd er voor het eerst een overdekte tribune gebouwd. Deze houten tribune werd in 1934 vervangen door een stenen uitvoering. Nadat Go Ahead in 1963 was gepromoveerd naar de Eredivisie, werd er meteen begonnen met de bouw van nieuwe overdekte tribunes.

Met die gesloten tribunes, dicht op het veld, ontstond in de jaren zestig een karakteristiek voetbalstadion, compact en uiterst sfeervol. In Deventer ontstond die typisch Engelse sfeer, doordat het stadion midden in een oude volkswijk ligt. Voor generaties die zijn opgegroeid met moderne stadions buiten de bebouwde kom is een bezoek aan De Adelaarshorst een avontuurlijke tocht naar het roemruchte verleden van de vaderlandse topvoetbalcultuur.

Voor oudere jongeren betekent een thuiswedstrijd van Go Ahead bezoeken een feest van de herkenning. Hoewel ik besef, dat je van nostalgie niet kunt leven, hoop ik dat de situatie in Deventer in lengte van jaren zo blijft. Eigenlijk zou het beschermd stadsgezicht moeten worden.

De romantiek overheerst helaas niet in het hedendaagse voetbal. Feyenoord wordt nog steeds geterroriseerd door een groep notoire onruststokers, die zich volledig ten onrechte als supporters profileren. Die groepering was verantwoordelijk voor een zwarte dag in de clubhistorie door voorzitter en boegbeeld Jorien van den Herik uit De Kuip te verjagen en staan nu weer aan de basis van het vertrek van financieel directeur Onno Jacobs.

En de heren blijven bloeddorstig, want president-commissaris Dick van Well en een paar directieleden moeten ook nog geliquideerd worden. Verder heeft trainer Mario Been al zijn krediet verspeeld bij die meute. En dat, terwijl de beleidsbepalers bij Feyenoord achter de schermen keihard werken om de torenhoge schuld te saneren, waardoor de club weer een toekomst krijgt. De primitief reagerende groepering laat zich leiden door onderbuikgevoelens en zorgt juist voor de onrust die de club in deze fase helemaal niet kan gebruiken.

Die schreeuwende menigte laat zich opstoken door een paar volksmenners binnen het supporterslegioen. Dat zijn gevaarlijke mensen rond de noodlijdende club. Zij hunkeren naar macht en misbruiken gefrustreerde supporters om hun doel te bereiken. Zij halen hun ultieme genot uit de macht, waarin zij zich wentelen zodra ze bij de daadwerkelijk verantwoordelijke mensen aan tafel zitten.

Om aan alle bedreigingen en intimidaties een eind te maken, heeft de clubleiding ooit besloten een delegatie vanuit de supporters als gesprekspartner aan tafel te tolereren, maar dat blijkt nu een pijnlijke fout. Echte supporters hebben begrip voor de financiële situatie waarin de club verkeert. Supporters steunen de club in goede en slechte tijden. Daar is in Rotterdam-Zuid geen sprake van. Een kleine groep ongeleide projectielen slurpt ongekend veel energie op van de beleidsbepalers, terwijl die mensen wel andere prioriteiten hebben.

En het treurige is, dat het grootste deel van de indrukwekkende aanhang zich wel gedraagt als voorbeeldige supporters. Intussen blijft het een herhaling van zetten in De Kuip. Na de schandalige en onrechtvaardige afrekening met Jorien van den Herik, werd technisch directeur Leo Beenhakker als een kwajongen bij het oud vuil gezet. Hier waren de supporters niet verantwoordelijk voor, maar ook binnen de groep sponsors zitten machtswellustelingen die zich laten leiden door persoonlijke rancunes. Twee integere en bevlogen clubmensen werden door de zittende beleidsbepalers opgeofferd, doordat deze lafaards wilden overleven door hun oren te laten hangen naar verderfelijke pseudosupporters en op macht beluste sponsors. Ik vraag me af, wie het volgende slachtoffer wordt en wat Feyenoord er mee opschiet.

De officials van de belangenvereniging Coaches Betaald Voetbal verschijnen regelmatig met een verontwaardigd hoofd in beeld om hun ongenoegen uit te spreken over de gang van zaken rond een ontslagen trainer. Soms terecht, vaak is het selectieve verontwaardiging. Als een trainer, een lid van de CBV, zich misdraagt, hoor ik niets.

ADO Den Haag-trainer John van den Brom feestte vrolijk mee, toen een paar spelers in het supportershome na een overwinning op Ajax onbeschaafde en kwetsende liedjes zongen. Hij nam er zelfs geen afstand van. Vervolgens ging hij in het geniep, achter de rug van de club die hem een kans gaf om zich te profileren, onderhandelen met Vitesse. Beide partijen hadden al een overeenkomst gesloten, terwijl de Haagse beleidsbepalers nog nergens van op de hoogte waren. Zowel Van den Brom als Vitesse directeur Paul van der Kraan is een volwassen mens die heel goed wist dat de trainer nog een doorlopend contract had bij ADO Den Haag.

Maar het doel heiligt blijkbaar alle middelen en er is slechts één belang dat telt, het eigen belang. Hoe kunnen leidinggevende mensen binnen clubs, die zich zo onbeschaafd gedragen, van hun werknemers en supporters eisen dat zij de fatsoensnormen wel in acht nemen? Succestrainer Van der Brom werd helemaal ongeloofwaardig toen hij voor de tweede keer moeiteloos het boetekleed aantrok. Vitesse is dus gewaarschuwd. De club heeft een naïeve trainer binnengehaald, die de domste streken uithaalt en vervolgens roept dat het allemaal heel stom was en dat hij er erg veel spijt van heeft, om over te gaan tot de orde van de dag. Zo'n trainer zou een ambitieuze club juist niet moeten aantrekken.

Een voetbalclub runnen is wel degelijk een vak. Daar weten ze bij SC Heerenveen intussen alles van. Riemer van der Velde maakte die club groot en had kan geen toeval zijn, dat het sinds zijn vertrek een chaos is bij de club. Riemer geniet met zijn Annie van een welverdiende oude dag, maar veel plezier heeft het duo niet. Ze zien het voetbalbolwerk SC Heerenveen afbrokkelen, doordat allerlei uitvinders de macht naar zich toetrekken en er vervolgens achterkomen dat een voetbalclub runnen iets anders is dan het leiden van een bedrijf of een scholengemeenschap.

Door de soap rond het functioneren van coach Ron Jans heeft de clubleiding zichzelf een brevet van onvermogen opgespeld. Jans deed het uitstekend bij FC Groningen, waar directeur Hans Nijland hem inspireerde, steunde en aan de handrem trok. Daardoor dacht Jans, dat hij de voetbalwijsheid in pacht had en was hij verantwoordelijk voor een verloren seizoen bij SC Heerenveen. Hij adviseerde de club Bas Dost te kopen voor een vermogen, om hem vervolgens al zijn zelfvertrouwen af te nemen.

Iedere club in Nederland wilde de spits binnenhalen, maar hij was niet goed genoeg voor een basisplaats onder Jans. Geert Arend Roorda was ook niet goed genoeg, maar groeide bij Excelsior uit tot één van de meest begeerde middenvelders van Nederland. Verder botste Jans met allerlei spelers binnen zijn selectie, het gedisciplineerde Friese publiek zwaaide zelfs met witte zakdoekjes, waardoor de directie iets moest doen. Jans was zichzelf niet meer.

De grapjes makende televisiepersoonlijkheid had plaatsgemaakt voor een nare, miskende coach die met een rood hoofd van nijd zijn frustraties de vrije loop gaf. Ik zal nooit voor het ontslag van een trainer pleiten, maar de oplossing die de directie van SC Heerenveen bedacht, had ik na 45 jaar ervaring in de wereld van het emotiemanagement niet durven bedenken. Alle problemen binnen de club werden opgelost door assistent-trainer Raymond Libregts te ontslaan en de club weer een Friese identiteit te geven door Henk Herder als assistent-trainer aan te stellen. Niet de verantwoordelijke Jans was verantwoordelijk voor het verloren seizoen, maar zijn rechterhand Libregts.

We weten nu in ieder geval dat Jans weinig karakter heeft, want hij liet zijn trouwe rechterhand, met wie hij ook bij FC Groningen samenwerkte, barsten om zelf te kunnen overleven. Ik verzeker u, dat het weer een boeiend voetbalseizoen wordt. Soms denk ik, dat ik alles wel heb meegemaakt, maar niets is minder waar.

Johan Derksen